10/7 |

Heb je je ooit al eens afgevraagd waar die merkwaardige namen vandaan komen? De Lochemse Koolhazen, het Montferland, Warnsveld of Varusveld......? Hieronder staan enkele overleveringsverhalen waarin verteld wordt over de herkomst van die namen.
Of ze waar zijn? Geen idee! Maar wat maakt het eigenlijk uit of het waar is. Niemand die het kan ontkennen.... En dat is misschien wel het leukste aan deze sagen.

In 1852 is in de Geldersche Volksalmanak uit de doeken gedaan hoe die van Lochem aan hun bijnaam 'Koolhazen' komen. Na alle dapperheden die van de Lochemers worden verteld kon dit heldenstuk er nog wel bij. De geschiedenis is echter niet zo verlopen dat men naast Poorters-Jan en Ballochi ook nog een Koolhazenstraat heeft gekregen. In dat verre verleden was boerenkool met worst het nationale gerecht in Lochem. Maar uit de omgeving kwamen tal van hazen die zich aan de Lochemse kool te goed deden. Want ook voor hazen moet boerenkool een lievelingsgerecht zijn. Meer dan eens besloten de Lochemers aan die hazenplaag een einde te maken. Maar het bleef bij het benoemen van wat commissies.

 IJlings rende de man terug om gewapende hulp te halen. Het werd een schrikwekkende stoet, gewapend met gaffels en grepen en met vastberaden trekken om de monden. Toen men het ondier zag, renden sommigen naar de stad terug, bewerend dat zij het kanon gingen halen. De anderen bleven oprukken tot het dier een vervaarlijk gebrul uitstiet. Daarop rende de hele bende hals over kop terug naar de veilige stadspoorten. Angstig keek men nog eens om. En toen zag men dat het dier op zijn rug op de grond lag. Na een korte vergadering besloot men tot een nieuwe poging om het monster te omsingelen. Daarbij bleek dat het niet kon opstaan, want het had een poot gebroken. Weldra lag het nu zieltogend tussen de boerenkool. In zegepraal voerden de Lochemers de moer van alle hazen naar hun stad. En ongetwijfeld zou er nu op de Markt in Lochem een groot monument hebben gestaan van een bloeddorstige haas van brons met koperen vuurstralen uit wijdgeopende neusgaten, als niet de volgende dag was gebleken dat men een losgebroken ezel had gedood. En sinds die dag heten de Lochemers koolhazen.

Die spotnaam hebben ze nooit goed kunnen verdragen. Dat is gebleken in 1813, toen de Pruisen ons land binnentrokken. Lochem had geen Franse bezetting. De stad werd zonder slag of stoot veroverd. De burgerij zou daarna de verdediging op zich nemen. Toen de Pruisen verder trokken hielden zij scherp de wacht. Op een dag probeerde een vreemdeling ongemerkt over de neergelaten brug de stad binnen te komen. De waakzame wacht hield hem staande en vroeg zijn naam. 'Koolhaas', antwoordde de ongelukkige bedaard. Hij werd meteen gefouilleerd en onder zware bewaking naar de stadscommandant gebracht, waar hij ondanks de vreselijkste bedreigingen bleef volhouden dat hij Koolhaas heette. Men besloot hem de volgende dag op de Markt te geselen, om hem daarna de stad uit te jagen. De maire echter vond dat die man best echt Koolhaas kon heten. Met touwen en ladders heeft hij hem over de wallen en over de gracht geholpen toen het donker was. De grote menigte die de volgende morgen op de Markt stond om getuige te zijn van de terechtstelling, kwam vergeefs.

bron: www.mariannesweb.nl